De Creators
Bart Geraets & Joris Schoenmaeckers
Joris & Bart
Joris en Bart leerden elkaar begin jaren '90 kennen. Als studenten industrieel ingenieur vonden ze elkaar snel als creatieve buitenbeentjes. Terwijl hun medestudenten druk discussieerden over de nieuwste features van hun HP-rekenmachine, spraken zij over… de prijs van diepvrieskippen of schreven ze 4-regelige gedichten tussen de formules thermodynamica. Van de formules liepen ze niet echt warm, maar voor dynamiek tijdens de lessen werd gezorgd.
Na enkele gesmaakte studentenvoorstellingen is het pas nu, meer dan 25 jaar later, dat ze samen een project op poten zetten: de monoloog “Tot het stil wordt.”
Het initiatief kwam van Bart. Hij móést het verhaal van zijn grootvader brengen, het werd zelfs een therapeutische noodzaak. Joris, zijn dierbare theatervriend, schoot hem te hulp: onbaatzuchtig en met het volle geloof dat dit een verhaal is dat verteld moet worden.
“Tot het stil wordt” is hun eerste gezamenlijke project. De tram is vertrokken! Joris is niet alleen een begenadigd muzikant, maar inmiddels ook een professioneel regisseur. Dat kwam Bart wel héél goed uit!
De Inspirator
Tante Lies
Tante Lies
Lies Van Esser is het vierde kind van Thies en Elisabeth. Ze werd geboren in 1931 en beleefde als kind bewust de oorlog. Het is tante Lies die als eerste de onwaarschijnlijke verhalen van haar ouders optekende. Ik las haar schrijfsels. Haar woorden raakten me diep. Deze geschiedenis verdient het om verteld te worden – niet één keer, maar keer op keer. Zo legde tante Lies de fundering voor deze monoloog "Tot het stil wordt."
We brachten vele uren samen door – tante Lies, nonkel Gerard, hun dochter Tanja, ik – om al die ondergesneeuwde herinneringen uit haar hoofd te halen. Lies praatte honderduit over de oorlogstijd. Tussendoor trakteerde ze ons spontaan op het hele œuvre van kinderboekschrijfster Annie M.G. Schmidt. Alsof al die vrolijkheid eerst uit haar hoofd moest om dan dieper te kunnen graven. We hebben veel gelachen om Annie en om de fratsen (en het lef) van mijn grootouders. Maar het was niet altijd grappig. Verre van zelfs.
Ik zag hoe de gruwel van de oorlog zich had genesteld in dat goedlachse hoofd. Soms stokten haar woorden. Meer dan tachtig jaar oud verdriet, angst en wanhoop kwamen boven – ongeweende tranen.
Dat was pijnlijk.
Zonder tante Lies, zou dit verhaal, net als zovele andere van haar generatie verdwijnen. Ik dank haar omdat ze in volle kwetsbaarheid haar herinneringen boven haalde. Doorheen haar tranen en lange stiltes voelde ik wat een oorlog kan doen. Ondergedompeld in haar gevoel begon ik te schrijven...
Bart Geraets
De Auteur & Acteur
Bart Geraets (met tante Lies)
Bart Geraets
Tot 2024 was ik zaakvoerder van een bedrijf, ontstaan uit zottigheid en creativiteit. Toen dat hoofdstuk abrupt eindigde, viel alles stil. In die leegte begon ik te schrijven, eerst uit noodzaak, later als roeping. Het verlangen om verhalen te schrijven zat er al sinds mijn kindertijd in. Die onverwachte leegte werd er gretig mee ingevuld.
Al twee jaar sluimerde mijn onderzoek naar het bewogen leven van mijn grootvader Thies: molenaar, soldaat in ’14-’18, verzetsman in ’40-’45. Het schrijven bracht het project in een stroomversnelling. Het was niet meer te stoppen. Het resultaat is een monoloog van 8.000 woorden waarin Thies eindelijk zegt wat hij zestig jaar heeft verzwegen — en hoe dat al die tijd in zijn hoofd bleef malen.
Samen met regisseur Joris Schoenmaeckers neem ik de volledige productie in handen: tekst, spel, planning, budget en boekingen. Alle hulp is welkom, maar één ding weet ik zeker: dit stuk komt er.
Ben jij programmator, technicus, vormgever, iemand die de sector goed kent, of gewoon iemand die wil meedenken? Je bent meer dan welkom.
De Regisseur
Joris Schoenmaeckers
Joris Schoenmaeckers
Joris Schoenmaeckers is leraar, muzikant en een theaterbeest. Hij liet een veelbelovende ingenieursjob achter zich om bij NTGent aan de slag te gaan als theatertechnicus en later als componist voor voorstellingen zoals "Macbeth" (1999), "De kersentuin" (2000) en "Othello" (2001). Later werd hij leraar wetenschappen, muziek en toneel in een middelbare Steinerschool, waar hij al snel de huisregisseur van de school werd, wat hem overtuigde om opnieuw te gaan studeren. In 2016 studeerde hij met succes af als Docent & Regisseur aan de deeltijdse opleiding van Toneelacademie Maastricht.
Sinds 2016 maakte hij voorstellingen voor het festival Moment in Tongeren, kindervoorstellingen voor Rataplan in Borgerhout, diverse amateurvoorstellingen en gaf hij les aan Codarts Rotterdam waar hij een circusvoorstelling en tijdens de lockdown van 2020 een film regisseerde. Daarnaast blijft hij theatervoorstellingen maken met 18-jarigen in de Steinerschool.
Zijn werk kenmerkt
zich door fysiek theater met meestal een unieke soundscape. De vraag van Bart
om een ‘klassieke’ monoloog te regisseren en vorm te geven ziet hij als een
mooie uitdaging. Hij dompelde zich onder in het verhaal, maakte kennis met tante Lies en schuurt en schaaft liefdevol, maar met scherpte, aan Bart’s debuut.
Joris duikt helemaal mee in dit verhaal omdat hij overtuigd is dat het moet worden verteld.